30 lipca

30 lipca jest 211. (w latach przestępnych 212.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 154 dni.

Słońce w tym dniu znajduje się w zodiakalnym gwiazdozbiorze Lwa.

[edytuj] Święta

• imieniny obchodzą: Abdon, Ingeborga, Julita, Leopold, Maksyma, Piotr, Rościsław, Sekunda, Swojsław, Ubysław i Ursus.
• Maroko – Święto Tronu
• Vanuatu – Święto Niepodległości
• wspomnienia i święta w Kościele katolickim^[1][2], obchodzą:
  • śwśw. Abdon i Senen (męczennicy rzymscy)
  • św. Piotr Chryzolog (Ojciec i doktor Kościoła)

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

Bitwa pod Warszawą (1656) na obrazie Johana Filipa Lemke

  Wikimedia Commons ma zbiór multimediów związanych z tematem:
30 lipca

• 1514 – upadek Smoleńska – kapitulacja wojewody smoleńskiego Jurija Sołłohuba przed wojskami moskiewskimi w czasie wojny litewsko-moskiewskiej 1512-1522.
• 1535 – wojna polsko-rosyjska: wojska polskie rozpoczęły oblężenie Staroduba.
• 1553 – na Wawelu została koronowana Katarzyna Habsburżanka, trzecia żona króla Zygmuta II Augusta.
• 1656 – zakończyła się bitwa warszawska. Oddziały polskie zostały pokonane przez Szwedów.
• 1796 – w Łażanach na Dolnym Śląsku otwarto drugi w Europie most żelazny.
• 1882 – otwarto Dworzec Tatrzański w Zakopanem.
• 1883 – w Warszawie została utworzona Socjaldemokracja Królestwa Polskiego.
• 1889 – otwarcie linii kolejowej Lwów-Czerniowce (dł. 266,66 km), należącej do Austriackich Kolei Państwowych.
• 1915 – uruchomiono Mławską Kolej Dojazdową.
• 1920 – Tymczasowy Komitet Rewolucyjny Polski ogłosił Manifest do polskiego ludu roboczego miast i wsi, w którym zapowiedział utworzenie polskiej republiki radzieckiej.
• 1944 – II wojna światowa: bitwa pod Wesołówką.
• 1944 – nadająca z Moskwy Radiostacja im. Tadeusza Kościuszki wyemitowała czterokrotnie odezwę wzywającą ludność Warszawy do powstania.
• 1974 – oddano do użytku Radiowe Centrum Nadawcze w Konstantynowie koło Gąbina.
• 1985 – pierwszy koncert Depeche Mode w Polsce, na warszawskim Torwarze.
• 1992 – Sejm ustanowił dzień 15 sierpnia Świętem Wojska Polskiego.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

•   101 p.n.e. – legiony rzymskie odniosły zwycięstwo nad germańskimi najeźdźcami w bitwie pod Vercellae.
•   762 – został założony Bagdad.
• 1419 – wojny husyckie: pierwsza defenestracja praska.
• 1502 – Krzysztof Kolumb w czasie swej czwartej wyprawy do Nowego Świata wylądował na wyspie Guanaja u wybrzeży Hondurasu.
• 1619 – w Jamestown w Wirginii utworzono pierwszą Radę Mieszkańców na kontynencie amerykańskim.
• 1627 – włoski półwysep Gargano nad Adriatykiem został zdewastowany przez tsunami wywołane trzęsieniem ziemi.
• 1729 – zostało założone Baltimore w Maryland.
• 1775 – James Cook powrócił do Anglii z drugiej wyprawy dookoła świata.
• 1825 – odkryto wyspę Malden na Pacyfiku.
• 1864 – wojna secesyjna: zwycięstwo konfederatów w tzw. bitwie o krater, w trakcie oblężenia Petersburga.
• 1904 – wojna rosyjsko-japońska: rozpoczęła się bitwa pod Ximucheng.
• 1912 – Yoshihito został 123. cesarzem Japonii.
• 1913 – rozpoczęto budowę Mostu Chabarowskiego na linii Kolei Transsyberyjskiej nad rzeką Amur.
• 1914 – I wojna światowa: w Rosji ogłoszono powszechną mobilizację.
• 1916 – eksplozja na wyspie Black Tom w Jersey City, spowodowana sabotażem agentów niemieckich, w wyniku której zginęło 7 osób, setki zostało rannych.
• 1930 – w finale rozgrywanych w Urugwaju pierwszych piłkarskich mistrzostw świata gospodarze pokonali Argentynę 4:2.
• 1932 – w Los Angeles rozpoczęły się X Letnie Igrzyska Olimpijskie.
• 1937 – Nikołaj Jeżow wydał rozkaz nr 00447 (na podstawie decyzji KC WKP(b) z 2 lipca 1937 r., z podpisem Stalina), w którym zarządzał masową likwidację "elementów antyradzieckich". Na jego mocy od sierpnia 1937 do września 1938 r. wydano zaocznie ponad 700 tys. wyroków śmierci.
• 1938 – został odkryty księżyc Jowisza – Karme.
• 1941 – w Londynie podpisano układ Sikorski-Majski.
• 1945 – japoński okręt podwodny zatopił na Pacyfiku krążownik USS Indianapolis. Zginęło 880 członków załogi, wielu w wyniku ataków rekinów.
• 1946 – w Moskwie rozwiązano Związek Patriotów Polskich.
• 1956 – zdanie In God We Trust (W Bogu pokładamy ufność) uznano za oficjalną dewizę USA.
• 1966 – w pierwszym transmitowanym przez telewizję finale piłkarskich Mistrzostw Świata Anglia wygrała z Niemcami 4:2.
• 1971 – Apollo 15 wylądował na Księżycu.
• 1971 – otwarcie w Watykanie przez Pawła VI nowoczesnej Auli Pawła VI.
• 1971 – w Japonii w wyniku zderzenia Boeinga 727 z samolotem wojskowym zginęły 163 osoby.
• 1974 – uzgodnienie zawieszenia broni na Cyprze.
• 1976 – Letnie Igrzyska Olimpijskie w Montrealu: polscy siatkarze pokonali w meczu finałowym ZSRR 3:2 (31 lipca wg czasu polskiego).
• 1978 – na Okinawie zniesiono ruch prawostronny, wprowadzony 1 kwietnia 1945 roku przez amerykańskie władze okupacyjne.
• 1980 – izraelski parlament Kneset uchwalił ustawę Podstawowe Prawo Jerozolimy, która stwierdza, że zjednoczona Jerozolima jest stolicą Izraela.
• 1980 – Letnie Igrzyska Olimpijskie w Moskwie: Władysław Kozakiewicz ustanowił rekord świata (5,78 m) i został mistrzem olimpijskim w skoku o tyczce.
• 1980 – Vanuatu uzyskało niepodległość.
• 1981 – w Izraelu odbyły się wybory parlamentarne.
• 1997 – dwóch zamachowców-samobójców z Hamasu zdetonowało bomby na bazarze w Jerozolimie. Zginęło 16 osób, ponad 150 zostało rannych.
• 2002 – Pedro de San José Betancur został kanonizowany przez papieża Jana Pawła II.
• 2002 – DR Kongo i Rwanda podpisują układ pokojowy w Pretorii.
• 2003 – w Meksyku wyprodukowano ostatni egzemplarz VW Garbusa.
• 2004 – w wyniku eksplozji gazociągu w belgijskiej wiosce Ghislenghien zginęły 24 osoby, a 132 zostały ranne.
• 2005 – Rosja na mocy porozumienia z 30 maja 2005 rozpoczęła wycofywanie swoich wojsk z baz wojskowych położonych na terenie Gruzji.
• 2005 – śmierć w wyniku katastrofy lotniczej lidera rebeliantów z południa i wiceprezydenta Sudanu Johna Garanga.
• 2006 – II wojna libańska: 54 osoby, w tym 16 dzieci, zginęło w libańskiej Kanie, po uderzeniu rakiety w trzypiętrowy budynek.
• 2006 – pierwsze wolne wybory prezydenckie i parlamentarne w DR Kongo.
• 2010 – Wydanie nowej płyty przez zespół Blind Guardian – At the Edge of Time.

[edytuj] Urodzili się

• 1470 – Hongzhi, cesarz Chin (zm. 1505)
• 1511 – Giorgio Vasari, włoski malarz, architekt (zm. 1574)
• 1549 – Ferdinando I de' Medici, wielki książę Toskanii (zm. 1609)
• 1751 – Maria Anna Mozart, austriacka klawesynistka, siostra Wolfganga Mozarta (zm. 1829)
• 1784 – Leopold Schefer, pisarz, poeta i kompozytor niemiecki (zm. 1862)
• 1818 – Emily Brontë, angielska pisarka (zm. 1848)
• 1828 – William Edwin Brooks, irlandzki ornitolog i inżynier (zm. 1899)
• 1848 – Victor Noir, francuski dziennikarz (zm. 1870)
• 1853 – Julian Fałat, polski malarz (zm. 1929)
• 1855 – Georg Wilhelm von Siemens, niemiecki przemysłowiec (zm. 1919)
• 1857
  • Leon Mangin, francuski jezuita, misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
  • Thorstein Veblen, amerykański ekonomista, socjolog pochodzenia norweskiego (zm. 1929)
• 1862 – Nikołaj Judenicz, rosyjski generał, dowódca białej armii (zm. 1933)
• 1863 – Henry Ford, amerykański przemysłowiec, założyciel Ford Motor Company (zm. 1947)
• 1868 – Alfred Weber, niemiecki socjolog, teoretyk kultury (zm. 1958)
• 1871 – Maurycy Zamoyski, polski polityk, dyplomata, wiceprezes Komitetu Narodowego Polski, minister spraw zagranicznych (zm. 1939)
• 1873 – Stanisław Thugutt, polski polityk, działacz ruchu ludowego, publicysta, minister spraw wewnętrznych, wicepremier (zm. 1941)
• 1889 – Frans Masereel, belgijski malarz, grafik (zm. 1972)
• 1891 – Stanisław Noyszewski-Piołun, polski pisarz, krytyk literacki i teatralny (zm. 1941)
• 1895 – Wanda Hawley, amerykańska aktorka (zm. 1963)
• 1898 – Sir Henry Moore, angielski rzeźbiarz (zm. 1986)
• 1909 – Cyril Northcote Parkinson, angielski pisarz, historyk, ekonomista, publicysta (zm. 1993)
• 1914 – Michael Killanin, irlandzki dziennikarz, działacz sportowy, prezydent MKOl (zm. 1999)
• 1922
  • Eliasz Kuziemski, polski aktor (zm. 2000)
  • Zbigniew Wiszniewski, polski kompozytor, pedagog (zm. 1999)
• 1923 – Teresa Bojarska, polska pisarka
• 1928
  • Giano Accame, włoski dziennikarz, pisarz, historyk (zm. 2009)
  • Wojciech Siemion, polski aktor (zm. 2010)
• 1929
  • Christine McGuire, amerykańska pisarka
  • Marian Stępień, polski eseista, historyk literatury, krytyk literacki
  • Werner Tübke, niemiecki malarz (ur. 2004)
• 1930
  • Antonio Gava, włoski polityk, minister w rządach Ciriaco De Mity i Giulio Andreottiego (zm. 2008)
  • Thomas Sowell, amerykański ekonomista
• 1931 – Bruno Mattei, włoski reżyser, montażysta i scenarzysta filmowy (zm. 2007)
• 1932 – Anna Kędzierska, polska polityk, prezes Federacji Konsumentów, minister handlu wewnętrznego i usług
• 1933 – Edd Byrnes, amerykański aktor
• 1936 – Buddy Guy, amerykański gitarzysta i wokalista bluesowy
• 1939 – Peter Bogdanovich, amerykański reżyser filmowy
• 1941 – Paul Anka, kanadyjski piosenkarz
• 1942
  • Jiři Karas, czeski polityk
  • Emilia Wcisło, polska polityk
• 1943 – Giovanni Goria, włoski polityk, premier Włoch (zm. 1994)
• 1944 – Edward Romanowski, polski lekkoatleta, sprinter (zm. 2007)
• 1945
  • Patrick Modiano, francuski pisarz
  • David Sanborn, amerykański saksofonista jazzowy
• 1947
  • William Atherton, amerykański aktor
  • Françoise Barré-Sinoussi, francuska lekarka, wirusolog, laureatka Nagrody Nobla
  • Arnold Schwarzenegger, amerykański aktor, gubernator Kalifornii
• 1948 – Jean Reno, francuski aktor
• 1949 – Jan Truszczyński, polski polityk, dyplomata, negocjator traktatu z UE
• 1950 – Vincenz Liechtenstein, austriacki polityk (zm. 2008)
• 1954 – Gregory Carl Johnson, amerykański astronauta
• 1955 – Jarosław Tioskow, polski gitarzysta, wokalista i harmonijkarz zespołu Kasa Chorych
• 1958
  • Kate Bush, brytyjska piosenkarka
  • Daley Thompson, brytyjski lekkoatleta, dziesięcioboista, mistrz olimpijski
• 1960 – Richard Linklater, amerykański reżyser filmowy
• 1961 – Laurence Fishburne, amerykański aktor
• 1963 – Lisa Kudrow, amerykańska aktorka
• 1964
  • Jürgen Klinsmann, niemiecki piłkarz, trener piłkarski, reprezentant Niemiec, selekcjoner reprezentacji Niemiec
  • Vivica A. Fox, amerykańska aktorka
• 1967 – Piotr Kruszczyński, polski reżyser teatralny
• 1968
  • Anna Korcz, polska aktorka
  • Robert Korzeniowski, polski lekkoatleta, chodziarz, mistrz olimpijski, mistrz świata i Europy
• 1969
  • Simon Baker, australijski aktor
  • Maciej Kowalewski, polski aktor, reżyser teatralny, pisarz
• 1970
  • Agnieszka Kuciak, polska poetka, tłumaczka
  • Christopher Nolan, brytyjski reżyser filmowy
• 1973 – Markus Näslund, szwedzki hokeista
• 1974
  • Jacek Dukaj, polski pisarz science fiction
  • Hilary Swank, amerykańska aktorka
  • Radosław Wiśniewski, polski poeta, krytyk literacki
• 1977
  • Jürgen Patocka, austriacki piłkarz, reprezentant Austrii
  • Ian Watkins, walijski wokalista zespołu Lostprophets
  • Misty May-Treanor, amerykańska siatkarka plażowa
• 1981 – Nicky Hayden, amerykański motocyklista
• 1982 – Antolín Alcaraz, paragwajski piłkarz, reprezentant Paragwaju
• 1983 – Mariano Andújar, argentyński piłkarz, reprezentant Argentyny
• 1986 – Li Qian, polska tenisistka stołowa
• 1988 – Andreas Stjernen, norweski skoczek narciarski
• 1989 – Johannes Halbig, niemiecki wokalista zespołu Killerpilze

[edytuj] Zmarli

•   578 – Jacob Baradaeus, biskup Edessy, założyciel kościoła katolickiego jakobitów (ur. ?)
•   579 – Benedykt I, papież (ur. ?)
• 1094 – Berta Holenderska, królowa Francji, żona Filipa I (ur. około 1055)
• 1355 – Jan z Miśni, niemiecki duchowny katolicki, biskup warmiński (ur. ?)
• 1358 – Mikołaj Luksemburski, niemiecki duchowny katolicki, biskup Naumburga, patriarcha Akwilei (ur. 1322)
• 1683 – Maria Teresa Habsburg, królowa Francji, żona Ludwika XIV (ur. 1638)
• 1715 – Nahum Tate, irlandzki poeta (ur. 1652)
• 1718 – William Penn, angielski kwakier, reformator religijny, założyciel kolonii amerykańskiej Pensylwania (ur. 1644)
• 1771 – Thomas Gray, angielski poeta (ur. 1716)
• 1788 – Kajetan Sołtyk, polski duchowny katolicki, biskup krakowski (ur. 1715)
• 1844 – Tomasz Chmielewski, polski duchowny katolicki, biskup warszawski (ur. 1767)
• 1849 – Jacob Perkins, amerykański fizyk, wynalazca (ur. 1766)
• 1894 – Walter Pater, angielski pisarz, krytyk (ur. 1839)
• 1898 – Otto von Bismarck, niemiecki polityk, premier Prus, kanclerz Niemiec (ur. 1815)
• 1905 – Ambrose Shea, kanadyjski dziennikarz, polityk, gubernator Bahamów (ur. 1855)
• 1912 – Meiji, cesarz Japonii (ur. 1852)
• 1942 – Leopold Mandić, święty, chorwacki duchowny katolicki, zakonnik, kapucyn (ur. 1866)
• 1944 – Nikołaj Polikarpow, rosyjski konstruktor lotniczy (ur. 1892)
• 1947 – Sir Joseph Cook, australijski polityk, premier Australii (ur. 1860)
• 1968 – Alexander Hall, amerykański reżyser filmowy (ur. 1894)
• 1975 – James Blish, amerykański pisarz science fiction (ur. 1921)
• 1976 – Rudolf Bultmann, niemiecki teolog ewangelicki (ur. 1884)
• 1978 – Umberto Nobile, włoski polarnik, konstruktor sterowców (ur. 1885)
• 1983 – Lynn Fontanne, brytyjska aktorka (ur. 1887)
• 1987 – Bolesław Smela, polski aktor (ur. 1919)
• 1992 – Brenda Marshall, amerykańska aktorka (ur. 1915)
• 1993 – Edward Raczyński, polski polityk, prezydent Polski na uchodźstwie (ur. 1891)
• 1994 – Ryszard Riedel, polski wokalista zespołu Dżem (ur. 1956)
• 1995 – Aleksander Bardini, polski reżyser teatralny, aktor, pedagog (ur. 1913)
• 1996 – Claudette Colbert, francuska aktorka (ur. 1903)
• 1996 – Magda Schneider, austriacka aktorka (ur. 1909)
• 1997 – Bảo Đại, król Annamu, premier i cesarz Wietnamu Południowego (ur. 1913)
• 1997 – Bogusław Wyrobek, polski wokalista zespołu Rythm and Blues (ur. 1937)
• 1999 – Robert Nawrocki, polski żużlowiec, trener żużlowy (ur. 1925)
• 1999 – Mieczysław Serwiński, polski chemik, profesor Politechniki Łódzkiej (ur. 1918)
• 2000 – Jerzy Ignaciuk, polski pisarz (ur. 1951)
• 2003 – Jerzy Kamiński, polski polityk, minister współpracy z organizacjami politycznymi i stowarzyszeniami (ur. 1926)
• 2003 – Ewa Krzyżewska, polska aktorka (ur. 1939)
• 2005 – John Garang, sudański wojskowy, polityk (ur. 1945)
• 2006 – Akbar Mohammadi, irański dysydent, działacz studencki, więzień polityczny (ur. 1972)
• 2007 – Michelangelo Antonioni, włoski reżyser filmowy (ur. 1912)
• 2007 – Giuseppe Baldo, włoski piłkarz, reprezentant Włoch, mistrz olimpijski (ur. 1914)
• 2007 – Ingmar Bergman, szwedzki reżyser filmowy (ur. 1918)
• 2007 – Stanisław Konarski, polski historyk, varsavianista, wicedyrektor Muzeum Historycznego m.st. Warszawy (ur. 1923)
• 2007 – Ali Meszkini, irański duchowny, przewodniczący Zgromadzenia Ekspertów (ur. 1922)
• 2007 – Teoktyst I, rumuński duchowny prawosławny, patriarcha Rumunii (ur. 1915)
• 2008 – Peter Coke, brytyjski aktor, pisarz (ur. 1913)
• 2008 – Tadeusz Orłowski, polski lekarz, pionier transplantologii, wspinacz (ur. 1917)
• 2009 – Jury Kurnienin, białoruski piłkarz, trener piłkarski (ur. 1954)
• 2009 – Peter Zadek, niemiecki reżyser teatralny i filmowy (ur. 1926)
• 2010 – Stanisław Gola, polski poeta (ur. 1942)
• 2010 – Mariusz Jendryczko, polski piłkarz (ur. 1973)
• 2010 – Krystyna Stolarska, polska piosenkarka (ur. 1954)

Przypisy