Prószków
| Prószków | |||
|
|||
| Województwo | opolskie | ||
| Powiat | opolski (opolski) | ||
| Gmina • rodzaj |
Prószków miejsko-wiejska |
||
| Założono | 1250 | ||
| Prawa miejskie | 1560–1915 i od 2004 | ||
| Burmistrz | Róża Malik | ||
| Powierzchnia | 16,31 km² | ||
| Ludność (2008) • liczba • gęstość |
2691 163,9 os./km² |
||
| Strefa numeracyjna |
+48 77 | ||
| Kod pocztowy | 46-060 | ||
| Tablice rejestracyjne | OPO | ||
Położenie na mapie Polski  Prószków
|
|||
| Na mapach: | |||
| TERC (TERYT) |
5162309104 | ||
| Miasta partnerskie |  Pruszków
|
||
|
Urząd miejski
ul. Opolska 1746-060 Prószków |
|||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||
| Strona internetowa miasta | |||
Prószków (dodatkowa nazwa w j. niem. Proskau) – miasto i siedziba gminy w województwie opolskim, w powiecie opolskim, położone 10 km na południe od Opola.
Przez miasto przebiega droga wojewódzka nr 414: Prudnik-Opole, a obok Prószkowa przebiega autostrada A4.
Według danych z 30 czerwca 2008 miasto liczyło 2691 mieszkańców[1].
Spis treści |
[edytuj] Historia
Najstarsze wzmianki o miejscowości pochodzą z 1250 r. W 1563 r. został wybudowany zamek w Prószkowie, zburzony następnie przez Szwedów w 1644 r., a odbudowa nastąpiła w 1677 roku. Do zamku należała fabryka fajansów, która przetrwała do 1850 r.
Obecnie nauka odbywa się w Zespole Szkół Ogrodniczych. Prószków jest jednym z najmłodszych miast w Polsce, ponieważ prawa miejskie odzyskał w 2004 roku.
W roku 1847 powstała tu Królewska Akademia Rolnicza, a w roku 1868 swoją działalność rozpoczął Królewski Instytut Pomologiczny, którego inicjator – Gustaw Stoll, jako pierwszy dyrektor uczelni, przyczynił się do rozbudowy obiektów dydaktycznych oraz powiększenia powierzchni gospodarstwa, gdzie pojawiły się szkółki i pola uprawne. Od 1871 roku powstawały kolejno: internat, mieszkania dla pracowników, przetwórnia owoców, system wodociągów nawadniających sad, cieplarnie oraz chłodnie. Następnie w 1878 założono park w celach dydaktycznych i ochronnych dla słabo odpornych odmian drzew owocowych. W 1915 roku nazwę instytutu zmieniono na "Królewska Szkoła Sadowniczo-Ogrodowa". W roku 1924 uczelnię przekształcono na Niższą Roczną Szkołę Ogrodniczą, która działała do roku 1944. W roku 1947 powstało Państwowe Koedukacyjne Liceum Ogrodnicze, a jego następcą było Państwowe Technikum Ogrodnicze. W roku 1969 wybudowano nowoczesny budynek główny oraz internat i tak rozpoczęło działalność Zespół Szkół Ogrodniczych im. Józefa Warszewicza. Były PGR, który znajdował się w bezpośrednim sąsiedztwie przyłączono do szkoły i powstało Gospodarstwo Pomocnicze przy Zespole Szkół Ogrodniczych im. J. Warszewicza w Prószkowie, które funkcjonowało do lat dziewięćdziesiątych ubiegłego stulecia. Obecnie szkoła nosi nazwę Zespołu Szkół im. J. Warszewicza. Budynek szkoły oraz przyległy teren, w tym boiska sportowe, zostały wyremontowane i zmodernizowane. Obecnie Przy Zespole Szkół działa Wojewódzki Ośrodek Szkolenia Młodzieży w Piłce Nożnej. Szkoła stanowi jeden z elementów zasobów kulturowych o dużym znaczeniu dla miejscowości oraz dla regionu. Po okresie świetności Państwowego Technikum Ogrodniczego, które było kontynuacją działalności tego ośrodka ogrodnictwa, do dziś pozostały szklarnie i część budynków gospodarczych. Jeszcze w latach osiemdziesiątych uprawiano tutaj na szeroką skalę sady owocowe i szkółkarstwo. Funkcjonowała przetwórnia warzyw i owoców oraz chlewnia. Całość zabudowań związanych z dawnymi i istniejącymi szkołami i gospodarstwami nazywana jest Pomologią.
[edytuj] Manufaktura fajansu
Pierwsze manufaktury na Śląsku powstały w XVIII wieku, ta prószkowska w 1763 roku. W latach koniunktury zakład zatrudniał prawie 80 osób. Prosperity wspierał zakaz, obowiązujący od 1771 roku, importu ceramiki, kamionki i fajansu cienkościennego. Od 1784 roku właścicielem klucza prószkowskiego wraz z manufakturą stał się rząd pruski. W 1788 manufakturę wydzierżawiono Lepoldowi Prószkowskiemu oraz rozpoczęto zabiegi mające na celu uruchomienie drugiego przedsiębiorstwa. Do produkcji fajansu używano gliny z urobisk w Strzeleczkach, Zimnicach Wielkich, Chrząszczyc i Prószkowa. Produkcję prowadzono do roku 1853.
[edytuj] Zabytki
- zamek, dawniej w rękach rodu Prószkowskich (Proskowski). Wybudowany w XVI wieku w stylu renesansowym, po zniszczeniach w XVIII wieku przebudowany w stylu barokowym.
- barokowy kościół św. Jerzego z XVII wieku
- budynek dawnego browaru z 1870 (na ulicy Zamkowej)
- dawny kościół ewangelicki z 1866
- kapliczka św. Nepomucena z 1877
[edytuj] Ciekawostka
W dniu 29 lipca 1921 roku w Prószkowie zanotowano najwyższą temperaturę na dzisiejszych ziemiach polskich. Termometr na wówczas niemieckiej stacji meteorologicznej pokazał plus 40,2 stopnia[potrzebne źródło]. Do dziś rekord ten nie został pobity.
[edytuj] Bibliografia
- Heinrich E., Pawełczyk A., Zarys dziejów Prószkowa, Proboszcz Parafii pw. św. Jerzego w Prószkowie, 2000.
- Mierzejewski Zenobiusz, Park arboretum w Prószkowie, Śląskie wydawnictwo ADAN Opole 2001.
- Szołtysik Grzegorz, Studium zasobów przyrodniczych, krajobrazowych, i kulturowych zespołu parkowo-zabytkowego w Pomologii w gminie Prószków wraz z przyległymi gruntami, Rada Programowa Stowarzyszenia "Zielona Ziemia", Prószków 2007.
[edytuj] Zobacz też
|
||||||||||
